ทำไมหลายคนถึงเรียกผมว่า “ราชาแห่งสารเคมี”
สวัสดีครับ…ผมชื่อ “กำมะถัน”
หลายคนอาจเคยเห็นผมเป็นเพียงผงสีเหลือง ๆ ที่วางอยู่ในกระสอบ หรือบางคนอาจเคยได้กลิ่นของผมตามบ่อน้ำพุร้อนหรือภูเขาไฟ จนคิดว่าผมก็เป็นแค่ธาตุธรรมดาชนิดหนึ่ง แต่รู้ไหมครับว่า ในวงการอุตสาหกรรม มีหลายคนเรียกผมว่า “ราชาแห่งสารเคมี” ฟังดูยิ่งใหญ่ใช่ไหมครับ ทั้งที่หน้าตาของผมก็ไม่ได้โดดเด่นอะไรเลย จริง ๆ แล้ว ผมไม่ได้เป็นราชาเพราะผมหายาก หรือมีราคาสูงที่สุด แต่เป็นเพราะไม่ว่าคุณจะมองไปที่อุตสาหกรรมไหน ผมมักจะมีส่วนเกี่ยวข้องอยู่เบื้องหลังเสมอ..
ใช่ครับ! กำมะถันที่เราเห็นวางขายทั่วไป มักมีลักษณะเป็น ก้อนสีเหลืองสด, เกล็ด, เม็ด (Granular) หรือ ผงละเอียด ขึ้นอยู่กับกระบวนการผลิตและการใช้งาน แต่ไม่ว่าจะอยู่ในรูปแบบไหน ก็เป็นธาตุชนิดเดียวกัน คือ กำมะถัน (Sulfur, สัญลักษณ์ S)
กำมะถันเป็นธาตุธรรมชาติที่มีสีเหลืองเป็นเอกลักษณ์ เนื้อค่อนข้างเปราะ สามารถแตกหักได้ง่าย และไม่นำไฟฟ้า ในธรรมชาติสามารถพบได้ทั้งในรูปของก้อนกำมะถันบริสุทธิ์บริเวณภูเขาไฟและน้ำพุร้อน หรืออยู่ในรูปของสารประกอบในแร่ น้ำมันดิบ และก๊าซธรรมชาติ
กำมะถันที่จำหน่ายในปัจจุบัน ส่วนใหญ่ ไม่ได้ขุดเป็นก้อนจากภูเขาไฟโดยตรง แต่เป็นกำมะถันที่ได้จากการแยกออกจากน้ำมันดิบและก๊าซธรรมชาติในโรงกลั่น เพื่อลดการปล่อยก๊าซซัลเฟอร์สู่สิ่งแวดล้อม จากนั้นจึงนำมาหล่อหรือขึ้นรูปเป็นก้อน เม็ด หรือบดเป็นผง ก่อนส่งต่อไปยังโรงงานต่าง ๆ แม้จะดูเป็นเพียงก้อนสีเหลืองธรรมดา แต่กำมะถันกลับเป็นวัตถุดิบสำคัญของอุตสาหกรรมทั่วโลก เพราะสามารถนำไปผลิตกรดซัลฟิวริก ปุ๋ย ยางรถยนต์ สารเคมีอุตสาหกรรม ยาฆ่าเชื้อรา รวมถึงผลิตภัณฑ์อีกมากมาย
เรื่องของผมเริ่มต้นมาตั้งแต่หลายพันปีก่อน..มนุษย์รู้จักผมจากแหล่งธรรมชาติอย่างภูเขาไฟและน้ำพุร้อน พวกเขานำผมไปใช้ทำดินปืน จุดไฟ และใช้ในงานรักษาโรคพื้นบ้าน แต่เมื่อวิทยาศาสตร์ก้าวหน้าขึ้น มนุษย์กลับค้นพบว่าความสามารถที่แท้จริงของผม ไม่ได้อยู่ที่ตัวผมเอง แต่อยู่ที่การที่ผมสามารถเปลี่ยนตัวเองไปเป็นสารประกอบอีกมากมายที่มีประโยชน์มหาศาล
หนึ่งในนั้นก็คือ กรดซัลฟิวริก สารเคมีที่ถูกผลิตและใช้งานมากที่สุดชนิดหนึ่งของโลก จนมีนักเศรษฐศาสตร์และนักเคมีหลายคนใช้ปริมาณการผลิตกรดซัลฟิวริกเป็นตัวชี้วัดระดับการพัฒนาอุตสาหกรรมของแต่ละประเทศ เพราะแทบทุกโรงงานต่างก็ต้องพึ่งพาสารชนิดนี้ ไม่ว่าจะเป็นโรงงานผลิตปุ๋ย โรงกลั่นน้ำมัน โรงงานผลิตกระดาษ โรงงานเหล็ก โรงงานแบตเตอรี่ หรือแม้แต่อุตสาหกรรมอิเล็กทรอนิกส์
กำมะถันเป็น ธาตุ (Element) ไม่ใช่สารประกอบ จึงใช้สัญลักษณ์ทางเคมีเพียงตัวเดียว คือ S ซึ่งย่อมาจากคำว่า Sulfur ในภาษาอังกฤษ
S หมายถึง อะตอมของกำมะถัน 1 อะตอม โดยกำมะถันมี เลขอะตอม (Atomic Number) เท่ากับ 16 นั่นหมายความว่า อะตอมของกำมะถันทุกอะตอมจะมี โปรตอน 16 ตัว อยู่ภายในนิวเคลียส และเมื่อเป็นอะตอมที่เป็นกลางทางไฟฟ้า ก็จะมี อิเล็กตรอน 16 ตัว เช่นกัน
อย่างไรก็ตาม หากมองในธรรมชาติหรือในก้อนกำมะถันที่เราเห็นวางขายกันนั้น กำมะถันไม่ได้อยู่เป็นอะตอมเดี่ยว ๆ แต่จะจับตัวกันเป็น โมเลกุลที่ประกอบด้วยกำมะถัน 8 อะตอม เรียกว่า S₈ (Sulfur Octasulfur)
พูดง่าย ๆ คือ
- S = สัญลักษณ์ของธาตุกำมะถัน
- S₈ = รูปแบบโมเลกุลที่พบได้บ่อยที่สุดของกำมะถันแข็ง
โมเลกุล S₈ มีรูปร่างคล้าย วงแหวน โดยอะตอมกำมะถันทั้ง 8 อะตอมเชื่อมต่อกันเป็นวง ทำให้กำมะถันมีความเสถียรและมีลักษณะเป็นของแข็งสีเหลืองที่เราคุ้นเคย ดังนั้น หากคุณซื้อกำมะถันเป็นก้อนหรือเป็นผงจากร้านเคมี สิ่งที่อยู่ในถุงส่วนใหญ่ก็คือ ผลึกของโมเลกุล S₈ จำนวนมหาศาลที่เรียงตัวซ้อนกัน จนกลายเป็นก้อนสีเหลือง ไม่ใช่อะตอมเดี่ยว ๆ ลอยอยู่แยกกัน
แต่ชีวิตของผมไม่ได้อยู่แค่ในโรงงานเท่านั้นนะครับ ทุกเช้าที่คุณตื่นขึ้นมา คุณอาจใช้ผลิตภัณฑ์ที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับผมโดยไม่รู้ตัว ไม่ว่าจะเป็นแชมพู ผงซักฟอก สบู่ ยารักษาสิว หรือแม้แต่ยางรถยนต์ที่พาคุณออกเดินทางอย่างปลอดภัย หลายคนอาจไม่รู้ว่า ยางรถยนต์ที่เหนียว แข็งแรง และทนทานนั้น เกิดจากกระบวนการที่เรียกว่า วัลคาไนซ์ ซึ่งใช้กำมะถันเข้าไปเชื่อมโครงสร้างของยาง ทำให้ยางไม่ละลายเมื่อเจอความร้อน และไม่เปราะแตกเมื่อใช้งานเป็นเวลานาน หากไม่มีผม ยางรถยนต์ที่เราใช้กันทุกวันนี้ก็คงไม่มีประสิทธิภาพแบบที่เห็น ในภาคการเกษตร ผมก็มีบทบาทไม่แพ้กัน กรดซัลฟิวริกที่ผลิตจากผมถูกนำไปใช้ในการผลิตปุ๋ยฟอสเฟต ซึ่งเป็นปุ๋ยสำคัญที่ช่วยเพิ่มผลผลิตของพืชทั่วโลก นอกจากนี้ ตัวผมเองยังเป็นธาตุอาหารรองที่พืชหลายชนิดต้องการ เพราะกำมะถันมีส่วนสำคัญในการสร้างโปรตีน เอนไซม์ และคลอโรฟิลล์ หากพืชได้รับกำมะถันไม่เพียงพอ ก็อาจเจริญเติบโตได้ไม่เต็มที่ แม้แต่แบตเตอรี่รถยนต์ที่ช่วยให้รถสตาร์ตติดทุกเช้า ก็ยังมีกรดซัลฟิวริกเป็นหัวใจสำคัญของการทำงาน นั่นหมายความว่า ทุกครั้งที่คุณบิดกุญแจหรือกดปุ่มสตาร์ตรถ ผมก็มีส่วนช่วยให้การเดินทางของคุณเริ่มต้นขึ้น
หลายคนจึงถามผมว่า “แล้วทำไมถึงเรียกว่าราชาแห่งสารเคมี”
ผมคงตอบด้วยรอยยิ้มว่า ผมไม่ได้ยิ่งใหญ่เพราะตัวเอง แต่ยิ่งใหญ่เพราะสามารถสร้างสารประกอบที่กลายเป็นรากฐานของอุตสาหกรรมแทบทุกแขนง ไม่ว่าจะเป็นเกษตรกรรม พลังงาน ยานยนต์ โลหะ กระดาษ สิ่งทอ ยา เครื่องสำอาง หรือแม้แต่เทคโนโลยีสมัยใหม่
ผมอาจเป็นเพียงผงสีเหลืองเม็ดเล็ก ๆ ที่ดูธรรมดา แต่เบื้องหลังความธรรมดานั้น กลับเป็นจุดเริ่มต้นของสารเคมีนับไม่ถ้วนที่ช่วยขับเคลื่อนโลกใบนี้ในทุก ๆ วัน
ดังนั้น ครั้งหน้าถ้าคุณเห็นผงกำมะถันสีเหลืองอีกครั้ง ลองนึกถึงผมในมุมใหม่ เพราะบางครั้ง “ราชา” ก็ไม่จำเป็นต้องสวมมงกุฎ แค่เป็นผู้ที่อยู่เบื้องหลังความสำเร็จของทุกสิ่ง ก็เพียงพอแล้วครับ
สนใจติดต่อ เวิลด์เคมีคอล กรุ๊ป ผู้นําด้านการจําหน่ายและนำเข้า สารเคมีภัณฑ์ เคมีภัณฑ์อุตสาหกรรม ขนาดใหญ่ และ ขนาดย่อม ประเภท เคมีอุตสาหกรรม เคมีทําความสะอาด เคมีสระว่ายน้ำ เคมีบำบัดน้ำ เคมีงานปั้น-งานหล่อ เคมีอาหาร กลิ่น สารสกัด สี น้ำหอม เคมีเครื่องสำอาง อาทิ กลีเซอรีน โซดาไฟเกล็ด โซเดียมเมต้าไบซัลไฟต์ เอทิลแอลกอฮอล์ ฯลฯ สารพัดด้านเคมี เวิลด์เคมิคอล กรุ๊ป พร้อมให้บริการและให้ปรึกษากับลูกค้าทุกท่าน
สนใจสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่
Line ID : @worldchemical
Facebook : https://www.facebook.com/chemical.chiangmai
เว็บไซต์ : www.worldchemical.co.th
โทร : 053 204 446-7