ผู้ประกอบการโรงงานต้องรู้วิธีลดต้นทุนสารเคมี
โดยไม่ลดคุณภาพสินค้าและสารเคมี
ในยุคที่ต้นทุนวัตถุดิบผันผวน และการแข่งขันรุนแรงขึ้นทุกวัน โรงงานอุตสาหกรรมจำนวนมากกำลังเผชิญโจทย์สำคัญคือ “จะลดต้นทุนอย่างไร โดยไม่ลดคุณภาพสินค้า” ซึ่งหนึ่งในต้นทุนหลักที่หลายโรงงานมองข้ามไม่ได้คือ ต้นทุนสารเคมี ไม่ว่าจะเป็นสารเคมีในกระบวนการผลิต การทำความสะอาด การบำบัดน้ำ หรือการควบคุมคุณภาพ หากบริหารจัดการไม่ดี อาจทำให้ต้นทุนบานปลายโดยไม่จำเป็น
ความจริงแล้ว การลดต้นทุนสารเคมีไม่จำเป็นต้องหมายถึงการเปลี่ยนไปใช้ของถูกเสมอไป แต่คือการเลือกใช้ให้เหมาะสม ใช้อย่างมีประสิทธิภาพ ลดการสูญเสีย และควบคุมกระบวนการให้แม่นยำมากขึ้น หลายองค์กรสามารถลดค่าใช้จ่ายได้จากการปรับสูตรการใช้งาน ลดการใช้เกินความจำเป็น ปรับปรุงระบบจัดเก็บ และใช้ข้อมูลมาวิเคราะห์การใช้จริงในแต่ละเดือน
การคิดและคำนวณให้ได้แบบมีประสิทธิภาพ
-
คิดต้นทุนต่อหน่วยใช้งาน หลายคนดูแค่ราคาต่อกิโลกรัม แต่จริง ๆ ต้องดูว่า ใช้ต่อครั้งเท่าไร
ตัวอย่าง
- สาร A ราคา 30 บาท/กก. ใช้ครั้งละ 5 กก. = 150 บาท
- สาร B ราคา 50 บาท/กก. ใช้ครั้งละ 2 กก. = 100 บาท
➡️ แม้ราคาต่อกิโลแพงกว่า แต่ต้นทุนต่อรอบถูกกว่า
สิ่งที่ควรทำ
- คำนวณต้นทุนต่อ batch
- คำนวณต้นทุนต่อ 1,000 ลิตร / ต่อชิ้นงาน / ต่อรอบผลิต
- เปรียบเทียบหลายสูตรก่อนซื้อ
-
เลือกความเข้มข้นให้เหมาะสม สารเคมีบางชนิดมีหลายความเข้มข้น เช่น 35%, 50%, 70%
หลักคิด
ของเข้มข้นสูง ราคาสูงกว่า แต่ใช้ปริมาณน้อยลง ค่าขนส่งและพื้นที่เก็บก็น้อยลงด้วย
ตัวอย่าง
ไฮโดรเจนเปอร์ออกไซด์ 50% อาจดูแพงกว่า 35% แต่เมื่อนับสารแท้ อาจคุ้มกว่า
สิ่งที่ควรเช็ก
- ราคาต่อ % Active Ingredient
- ความปลอดภัยในการใช้งาน
- ความสะดวกในการเจือจาง
-
ซื้อขนาดบรรจุให้เหมาะกับการใช้จริง การซื้อถังใหญ่ กระสอบใหญ่ มักได้ราคาถูกกว่าแบบแบ่งขาย
แต่ต้องระวัง
- ใช้ไม่ทันหมดอายุ
- เปิดแล้วดูดความชื้น
- เสื่อมคุณภาพหลังเปิดใช้
แนวทาง
- ใช้มากประจำ = ซื้อใหญ่
- ใช้นาน ๆ ครั้ง = ซื้อขนาดกลาง
- ใช้น้อยมาก = ซื้อแบ่งใช้พอเหมาะ
-
ลดการสูญเสียหน้างาน ต้นทุนส่วนใหญ่ไม่ได้แพงที่ราคา แต่อยู่ที่การใช้เกินจำเป็น
ตัวอย่างการสูญเสีย
- เทเกินสูตร
- ชั่งไม่แม่น
- ผสมผิดแล้วต้องทิ้ง
- หกเลอะระหว่างเติม
- ใช้ซ้ำไม่ได้
วิธีแก้
- มีถ้วยตวง / เครื่องชั่ง
- มีสูตรติดผนัง
- ฝึกพนักงาน
- ใช้อุปกรณ์จ่ายสารอัตโนมัติ
-
ทดลองเทียบหลายเกรด สารเคมีมีหลายเกรด เช่น Food Grade / Cosmetic Grade / Technical Grade / Industrial Grade
หลักการเลือก
ไม่จำเป็นต้องใช้เกรดสูงสุดทุกงาน
ตัวอย่าง
- ล้างพื้นโรงงาน ใช้เกรดอุตสาหกรรมได้
- งานอาหาร ต้องใช้ Food Grade
- เครื่องสำอาง ต้องใช้ Cosmetic Grade
ข้อดี
ลดต้นทุนได้มาก หากเลือกตรงกับงาน
-
ปรับสูตรแทนการเพิ่มสาร หลายที่เจอปัญหาแล้วแก้ด้วยการ “เพิ่มสารเคมี” อย่างเดียว แต่บางครั้งแก้ได้ด้วยการปรับระบบ
ตัวอย่าง
- ปรับ pH ก่อนเติมสารตกตะกอน
- คนผสมให้นานขึ้น
- เติมตามลำดับที่ถูกต้อง
- ใช้น้ำอุ่นช่วยละลาย
ผลลัพธ์
ใช้สารน้อยลง แต่ประสิทธิภาพดีขึ้น
-
ลดค่าขนส่งและวางแผนสั่งซื้อ ต้นทุนแฝงที่คนมองข้ามคือค่าขนส่ง
ตัวอย่าง
สั่ง 5 ครั้ง/เดือน ค่าส่งครั้งละ 300 = 1,500 บาท
ถ้ารวมสั่ง 1 ครั้ง อาจเหลือ 300–500 บาท
วิธีลดต้นทุน
- วางแผนใช้รายเดือน
- รวมหลายรายการต่อบิล
- ซื้อพร้อมของใช้สิ้นเปลืองอื่น
-
ทำสถิติการใช้จริง ถ้าไม่จด จะไม่รู้ว่าแพงเพราะอะไร
ควรบันทึก
- ซื้อเมื่อไร ราคาเท่าไร
- ใช้วันละเท่าไร
- งานไหนใช้มากผิดปกติ
- ของเสียเท่าไร
ประโยชน์
เห็นทันทีว่าสารตัวไหนกินต้นทุนสูงสุด
-
เก็บรักษาให้ถูกวิธี สารเคมีหลายตัวเสื่อมคุณภาพหากเก็บผิด
ตัวอย่าง
- โซดาไฟโดนความชื้นจับตัวแข็ง
- คลอรีนโดนแดดเสื่อมเร็ว
- น้ำหอมโดนร้อนกลิ่นเพี้ยน
วิธีเก็บ
- พ้นแดด
- ปิดฝาแน่น
- แยกสารที่เข้ากันไม่ได้
- ใช้ระบบ FIFO (ของเก่าก่อน)
-
อย่าลดต้นทุนแบบผิดจุด ซื้อถูกแต่คุณภาพต่ำ อาจเสียมากกว่าเดิม
ปัญหาที่เจอบ่อย
- ความเข้มข้นไม่ตรง
- มีสิ่งเจือปน
- กลิ่นแรงผิดปกติ
- ใช้แล้วไม่ได้ผล
- ต้องใช้เพิ่มเป็นสองเท่า
➡️ สุดท้ายแพงกว่าเดิม
สูตรคำนวณต้นทุนจริง
ต้นทุนจริง = ราคาซื้อ + ค่าขนส่ง + ปริมาณใช้จริง + ของเสีย + ค่าแรง + ผลเสียจากคุณภาพ
สนใจติดต่อ เวิลด์เคมีคอล กรุ๊ป ผู้นําด้านการจําหน่ายและนำเข้า สารเคมีภัณฑ์ เคมีภัณฑ์อุตสาหกรรม ขนาดใหญ่ และ ขนาดย่อม ประเภท เคมีอุตสาหกรรม เคมีทําความสะอาด เคมีสระว่ายน้ำ เคมีบำบัดน้ำ เคมีงานปั้น-งานหล่อ เคมีอาหาร กลิ่น สารสกัด สี น้ำหอม เคมีเครื่องสำอาง อาทิ กลีเซอรีน โซดาไฟเกล็ด โซเดียมเมต้าไบซัลไฟต์ เอทิลแอลกอฮอล์ ฯลฯ สารพัดด้านเคมี เวิลด์เคมิคอล กรุ๊ป พร้อมให้บริการและให้ปรึกษากับลูกค้าทุกท่าน
สนใจสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่
Line ID : @worldchemical
Facebook : https://www.facebook.com/chemical.chiangmai
เว็บไซต์ : www.worldchemical.co.th
โทร : 053 204 446-7